Tiết kiệm năng lượng trong tòa nhà hướng tới hành tinh xanh

Dù việc tiết kiệm năng lượng trong các tòa nhà mang lại nhiều lợi ích lớn, nhưng hiện nay, giải pháp này chưa được triển khai rộng rãi tại Việt Nam. Theo các chuyên gia, ba yếu tố chính cản trở việc thực hiện các giải pháp tiết kiệm năng lượng là thiếu vốn, thiếu công nghệ, và thiếu niềm tin vào hiệu quả lâu dài của các giải pháp này.

Hoàn thiện khung pháp lý trong sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả

TS. NGUYỄN MẠNH HIẾN – TẠP CHÍ NĂNG LƯỢNG VIỆT NAM

Trong Nghị quyết 55-NQ/TW về Định hướng chiến lược phát triển năng lượng quốc gia đến năm 2030, tầm nhìn đến 2045 đã nêu: “Sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả, bảo vệ môi trường phải được xem là quốc sách quan trọng và trách nhiệm của toàn xã hội. Tăng cường kiểm toán năng lượng, xây dựng cơ chế, chính sách đồng bộ, chế tài đủ mạnh và khả thi để khuyến khích đầu tư và sử dụng các công nghệ, thiết bị tiết kiệm năng lượng, thân thiện môi trường, góp phần thúc đẩy năng suất lao động và đổi mới mô hình tăng trưởng. Tỉ lệ tiết kiệm năng lượng trên tổng tiêu thụ năng lượng cuối cùng so với kịch bản phát triển bình thường đạt khoảng 7% vào năm 2030 và khoảng 14% vào năm 2045”. Các giải pháp chủ yếu tiết kiệm năng lượng là sử dụng hiệu quả năng lượng trong các lĩnh vực công nghiệp, giao thông vận tải và sinh hoạt gia dụng.

Giảm pháp thải carbon dioxide để ứng phó với biến đổi khí hậu

Theo Hội đồng liên Chính phủ về Biến đổi Khí hậu (IPCC), nhiệt độ Trái đất đã tăng 0,8°C so với năm 1880, và mực nước biển đã cao hơn 19 cm so với năm 1901. Nếu không thực hiện các biện pháp giảm phát thải khí nhà kính, đến năm 2100, nhiệt độ Trái đất có thể tăng từ 3,7°C đến 4,8°C. Điều này sẽ làm tăng mực nước biển lên 63 cm, gây ra những hậu quả nghiêm trọng đối với môi trường.

Để hạn chế tình trạng này, Liên Hợp Quốc kêu gọi các quốc gia hành động để giữ nhiệt độ Trái đất không tăng quá 2°C vào cuối thế kỷ này. Việt Nam cũng cam kết giảm 8% khí nhà kính vào năm 2030 và có thể giảm đến 25% nếu nhận được sự hỗ trợ quốc tế. Để đạt mục tiêu này, các giải pháp tiết kiệm năng lượng và sử dụng năng lượng tái tạo được coi là những bước đi quan trọng.

Hình ảnh: Giảm pháp thải carbon dioxide để ứng phó với biến đổi khí hậu

Các giải pháp tiết kiệm năng lượng trong tòa nhà

Theo thống kê, các tòa nhà như khách sạn, văn phòng, trung tâm thương mại tại Việt Nam chiếm 35 – 40% tổng tiêu thụ năng lượng ở các đô thị. Tuy nhiên, có khoảng 90% công trình xây dựng không tích hợp các giải pháp tiết kiệm năng lượng trong quá trình thiết kế và vận hành. Các giải pháp cơ bản như hệ thống chiếu sáng tiết kiệm, điều hòa không khí hiệu quả, hay việc sử dụng vật liệu cách nhiệt tiên tiến còn chưa được chú trọng.

Các thiết bị tiết kiệm năng lượng trong tòa nhà

Một số thiết bị và công nghệ tiết kiệm năng lượng có thể được áp dụng trong các tòa nhà bao gồm:

Máy biến áp hiệu quả năng lượng: Giảm tổn thất năng lượng lên đến 50% so với máy biến áp thông thường.
Tụ bù hệ số cos phi: Giảm tổn thất trong hệ thống điện.
Hệ thống lọc sóng hài: Giảm méo sóng và tiết kiệm điện.
Hệ thống quản lý thông minh tòa nhà (BMS): Tiết kiệm 12% lượng điện tiêu thụ.
Chiếu sáng LED: Tiết kiệm 30 – 40% điện năng so với đèn huỳnh quang truyền thống.
Điều hòa không khí VRV/VRF: Tiết kiệm từ 30 – 50% năng lượng so với hệ thống ON/OFF truyền thống.

Các công nghệ tiết kiệm năng lượng

Cửa sổ kính năng lượng thấp (Low-e glass): Giảm truyền nhiệt và tiết kiệm 5% năng lượng.
Phim cách ly: Giảm ánh sáng chói và giữ nhiệt, giúp tiết kiệm năng lượng.
Sơn phản xạ nhiệt: Phản xạ đến 80% bức xạ mặt trời, giúp giảm tiêu thụ năng lượng trong các tòa nhà.

Hình ảnh: Cửa sổ kính năng lượng thấp (Low-e glass)

Mặc dù việc tiết kiệm năng lượng trong các tòa nhà mang lại nhiều lợi ích, nhưng hiện nay, vẫn còn nhiều khó khăn trong việc triển khai rộng rãi các giải pháp này. Các yếu tố như thiếu vốn, thiếu công nghệ và thiếu sự tin tưởng vào hiệu quả dài hạn là những rào cản cần phải vượt qua.